元宵节

元宵เทศกาลประดับโคมไฟ

เทศกาลหยวนเซียว ตรงกับวันขึ้น 15 ค่ำเดือนอ้ายในปฏิทินการเกษตร 农历 ของจีน เป็นเทศกาลที่คนไทยเราไม่ค่อยจะคุ้นเคยนัก นอกจากบางครอบครัวที่ยังมีประเพณีกิน ทังหยวน ติดโคมไฟหน้าบ้านในวันนี้แล้ว ก็ไม่มีพิธีกรรมที่ครึกครื้นอะไรนัก เทศกาลหยวนเซียวเดิมทีเป็นวันเทศกาลของลัทธิเต๋า ลัทธิเต๋าแบ่งช่วงเวลาในหนึ่งปีเป็น 3 ช่วง คือต้น กลาง ปลาย วันเพ็ญครั้งแรกของปีเป็นวันปฐมต้น เป็นวันเกิดของเทพแห่งฟ้า เรียกว่าวันซ่างหยวน 上元 วันเพ็ญเดือน 7 เป็นวันปฐมกลางเป็นวันเกิดของเทพแห่งดินเรียกว่าวันจงหยวน 中元 วันเพ็ญเดือน 10 เป็นวันปฐมปลายเป็นวันเกิดของเทพแห่งน้ำเรียกว่าวันเซี่ยหยวน 下元

เทพแห่งฟ้าให้ลาภให้สุขแก่มวลมนุษย์ วันเกิดเทพแห่งฟ้าจึงเป็นวันแห่งความรื่นเริง ต้องประดับโคมไฟมีงานเฉลิมฉลอง ต่อมาในสมัยราชวงศ์ฮั่น หลังจากที่หลิวปาง ปฐมกษัตริย์ของราชวงศ์ฮั่น สิ้นพระชนม์ กษัตริย์ฮั่นฮุ่ยตี้ อ่อนแอสนมหลี่ยึดกุมอำนาจไว้ในมือ หลังจากที่ฮั่นฮุ่ยตี้สิ้นพระชนม์ อำนาจจึงตกอยู่ในมือของสกุลหลี่ อย่างแท้จริง ทำการรีดนาทาเร้นจนราษฎรสุดจะทนทาน เมื่อสนมหลี่สิ้นพระชนม์ บรรดาญาติโยมในสกุลหลี่สมคบกับแม่ทัพหลี่ลู่ คิดขบถเปลี่ยนศักราชเป็นของสกุลหลี่ ทางฝ่ายสกุลหลิวได้รวบรวมขุนนางที่ยังจงรักษ์ภัคดี ต่อสู้จนขับไล่สกุลหลี่ได้สำเร็จในวันขึ้น 15 ค่ำเดือนอ้าย สถาปนาบุตรชายคนที่สองของหลิวปาง หลิวเหิง ขึ้นเป็นกษัตริย์นามว่า ฮั่นเหวินตี้ เพื่อเป็นการรำลึกถึงวันปราบขบถสกุลหลี่ จึงประกาศให้มีการเฉลิมฉลองจัดงานรื่นเริงกันในวันนี้ และเป็นวันที่กษัตริย์จะเสด็จออกจากพระราชฐาน เพื่อร่วมทุกข์สุขกับปวงชน

闹元宵吃汤圆 โกลาหลคืนหยวนเซียว และประเพณีกินทังหยวน

เรื่องมีอยู่ว่าจักรพรรดิ์ฮั่นอู่ตี้ มีขุนนางที่โปรดปรานคนหนึ่งชื่อว่า ตงฟางซั่ว 东方朔 นอกจากจะเป็นคนที่มีความสามารถแล้วยังเป็นคนที่อ่อนโยน วันหนึ่งในฤดูหิมะตกตงฟางซั่ว เข้าไปเด็ดดอกเหมยในสวนหลวง พบนางกำนัลผู้หนึ่งกำลังจะฆ่าตัวตาย ตงฟางซั่ว จึงทำการช่วยเหลือไว้ หลังจากสอบถามได้ความว่า นางชื่อว่าหยวนเซียว 元宵 ตั้งแต่ถูกส่งตัวเข้าวังมา ไม่มีโอกาสได้พบหน้าพ่อแม่พี่น้อง โดยเฉพาะยามใกล้ถึงฤดูใบไม้ผลิจะคิดถึงทางบ้านเป็นพิเศษ เมื่อไม่สามารถกลับไปพบหน้าญาติพี่น้องได้ก็ไม่สู้ตายเสียดีกว่า ตงฟางซั่ว ได้ฟังแล้วรับปากว่าจะทำให้นางได้พบหน้าญาติพี่น้องอย่างแน่นอน หลังจากนั้นตงฟางซั่ว ได้ตั้งโต๊ะรับทำนายโชคชะตาในตลาด มีคนมาให้ทำนายมากมายแต่ทุกคนต่างได้คำทำนายเหมือนกันว่า วันที่16 เดือนอ้ายไฟครอกเผากาย ทำให้เกิดความวิตกไปทั่วทั้งนครฉางอัน ตงฟางซั่วยังกล่าวว่า ในวันขึ้น 13 ค่ำเป็นวันที่เทพอัคคีจะส่งสตรีในชุดแดงเพลิงลงมาสำรวจ เรามีวิธีแก้ไขให้พวกท่านรับไปดำเนินการ ว่าแล้วก็โยนเทียบสีแดงให้แล้วจากไป ชาวบ้านเหล่านั้นจึงเอาเทียบนั้นไปถวายให้แก่ฮั่นอู่ตี้ จักรพรรดิ์ฮั่นอู่ตี้เปิดดูเห็นในเทียบเขียนไว้ว่า ฉางอันมีภัย ไฟท่วมทุกหัวเมือง ฮั่นอู่ตี้จึงปรึกษากับตงฟางซั่วว่าจะทำอย่างไรดี ตงฟางซั่ว กล่าวว่า ได้ข่าวว่าเทพอัคคีชอบกินทังหยวน 汤圆 นางกำนัลที่ชื่อหยวนเซียว มีฝีมือในการทำทังหยวน ให้ฮ่องเต้นำเอาทังหยวนถวายแก่เทพอัคคีในวันขึ้น 15 ค่ำ และให้ทุกครัวเรือนทำทังหยวนถวายเทพอัคคี ในวันนี้ นอกจากนี้ยังให้ประดับโคมไฟ จุดประทัดในเวลากลางคืน ให้สว่างไสวดูเหมือนไฟลุกท่วมเมือง ขณะเดียวกันก็ให้ชาวบ้านที่อยู่นอกเมืองเดินทางเข้าเมืองเพื่อหลบภัย ทำให้วุ่นวายโกลาหลดูเหมือนมีภัยวิบัติ เพื่อตบตาเทพอัคคีว่านครฉางอันได้เกิดภัยพิบัติแล้วจะได้ผ่านเลยไป ฮั่นอู่ตี้ ได้ฟังก็สั่งการให้ไปดำเนินการทันที พอถึงวันขึ้น 15 ค่ำทุกบ้านเรือนต่างประดับโคมไฟ จนสว่างไสวทั่วทั้งเมือง จุดประทัดดังสะเทือนถึงแผ่นฟ้า ชาวบ้านที่อยู่นอกเมืองต่างหลั่งไหลเข้าเมือง เห็นความละลานตาของการประดับโคมไฟ ต่างส่งเสียงอึงคนึง ครอบครัวของหยวนเซียว ก็เดินทางเข้าเมืองเช่นกัน พอเห็นอักษรหยวนเซียว ที่ติดอยู่บนโคมไฟ จึงร้องว่าหยวนเซียว ด้วยความตื่นเต้น จนหยวนเซียว ได้ยินเสียงร้องเรียก จึงได้ออกมาพบหน้าบิดามารดา หลังจากคืนที่โกลาหลผ่านไป นครฉางอันก็สงบสุขไร้เภทภัยใดๆ ฮั่นอู่ตี้จึงประกาศให้คืนวันขึ้น 15 ค่ำเดือนอ้าย เป็นวันเทศกาลหยวนเซียว ต้องทำทังหยวนถวายเทพอัคคี ให้ทุกบ้านเรือนประดับโคมไฟและจุดประทัด และให้ทุกคนร่วมกันสร้างความครึกครื้นโกลาหลทั่วทั้งเมือง กลายเป็นประเพณีหยวนเซียวคืนโกลาหล สืบต่อมา และเนื่องจากนาง หยวนเซียว มีฝีมือในการทำทังหยวน จึงเรียกทังหยวนว่า ขนมหยวนเซียว

	ผู้เขียน	หัวข้อ: 元宵节 (อ่าน 790 ครั้ง)
0 สมาชิก และ 1 บุคคลทั่วไป กำลังดูหัวข้อนี้